Treinta concellos galegos víronse na obriga de compartir persoal de alto nivel para poder seguir funcionando. A escaseza de funcionarios habilitados nacionais acadou unha dimensión crítica, con 166 postos baleiros repartidos por 53 municipios, segundo adiantou La Voz de Galicia. A situación afecta tanto a pequenas aldeas como a cabeceiras de comarca, e debuxa un mapa administrativo insostible onde secretarios, interventores e tesoureiros escasean.
O corazón da Galicia baleira, no punto de mira da crise
Ninguén que coñeza o territorio se sorprende. A falta de efectivos cualificados golpea con especial dureza nas provincias de Lugo e Ourense, onde a densidade poboacional é menor e o avellentamento lastra o relevo xeracional. Cómpre recordar que estivos altos cargos municipais son figuras clave para o funcionamento de calquera institución local; son os responsables de dar fe pública, controlar as contas e autorizar pagamentos. Sen eles, a máquina administrativa simplemente se atasca.
Agora mesmo, hai municipios de certo tamaño que se las ven e se las desexan para cubrir as tres prazas fundamentais: secretaría, intervención e tesourería. A sangría demográfica pásalle factura á administración. Difícil imaxinar un concello moderno operando sen estas figuras, pero a realidade supera a ficción en bastantes recunchos do rural galego.
A fórmula do multicargo: apertar os parafusos nos pequenos municipios
Onde o problema adquire tinguiduras de normalidade desconcertante é nos municipios de menos de cinco mil habitantes. Non é menor o dato: nestes concellos, a normativa permite agrupar as funcións para poder saír do paso. Unha mesma persoa asume responsabilidades que, en teoría, requirirían dedicación exclusiva. Mentres tanto, a dirección xeral de Administración Local busca solucións urxentes para paliar un déficit que se agrava mes a mes.
Trinta concellos cruzaron xa a liña vermella da autonomía. Teñen que recorrer a acordos mancomunados para poñer en común os seus escasos habilitados nacionais. É dicir, o secretario ou interventor dunha vila ten que facer malabares para atender tamén as necesidades dos veciños de enfronte. A cifra fala por si soa. Un alto cargo da Consellería de Presidencia traballa ombro con ombro coas entidades locais para deseñar un protocolo de reparto de efectivos que evite o colapso total de servizos esenciais.
Un beiro con moi poucas saídas
A ninguén se lle escapa que atopar un profesional disposto a aceptar un destino nun municipio pequeno se converteu nunha quimera. As oposicións non cobren as vacantes e os traslados brillan pola súa ausencia. A administración autonómica intenta cohesiona-los recursos dispoñibles, pero a marxe de manobra é estreita. Poucas veces a estrutura burocrática dunha comunidade autónoma amosara tanta fraxilidade estrutural na súa base territorial.
Quen pense que este oco institucional se resolve cun simple decreto equivócase. A base do problema é estrutural, demográfica e laboral, e non se arranxa parcheando vacantes nos bandos municipais. Mentres non exista un incentivo real e atractivo para que estes técnicos decidan instalarse no medio rural, os concellos seguirán mendigando funcionarios.
O verdadeiramente preocupante non son os 166 postos sen cubrir hoxe, senón os que caerán mañá. O modelo de xestión municipal na Galicia interior precisa dun cambio de paradigma profundo, ou o fantasma do colapso administrativo acabará sendo a crónica dunha morte anunciada para moitos concellos. Ata que punto estamos dispostos a normalizar que o rural
