Hai recantos da Galicia interior onde a xeografía dita as súas propias regras e onde, cando algo sae mal, a única saída posible está no ceo. Un deles é a Serra do Courel, no sueste lucense, un encadeamento de foces, gargantas e bosques pechados que este domingo viviu un episodio de alta tensión operativa: a evacuación en helicóptero dun deportista que se lesionou descendendo con cordas por unha das súas barrancadas máis escondidas, o Rego de Carballido, no concello de Folgoso do Courel.
Un terreo que pecha o paso a pé
O Courel non perdoa improvisacións. Os seus torrentes escavaron durante milenios desfiladeiros verticais, tapizados por unha masa forestal tan tupida que, vista desde o aire, apenas deixa entrever o cauce. Esa espesura, que constitúe parte do encanto do parque, convértese nun obstáculo formidable para calquera dispositivo terrestre. Nesta ocasión, os efectivos desprazados ata a zona toparon cunha realidade teimuda: o punto do accidente resultaba inaccesible camiñando, sen rutas de aproximación viables para portadoras nin para o traslado dun ferido sen mobilidade.
Cando o terreo bloquea todas as opcións menos unha, esa única opción convértese no plan. E en Galicia, esa opción ten matrícula aérea.
Cordas, unha cadeira rota e unha chamada ao 112
O protagonista da xornada practicaba barranquismo en compaña doutras persoas, un detalle que resultou decisivo: ao comprobar a magnitude do problema —unha lesión na cadeira que, polos primeiros indicios, apunta a fractura, e que lle imposibilitaba dar un só paso—, os seus acompañantes mobilizaron de inmediato o teléfono de emerxencias.
O aviso entrou no 112 Galicia pouco antes das catro da tarde do domingo. A partir de aí activouse un dispositivo coordinado no que interviron varios servizos de emerxencia e protección civil da comarca, cun obxectivo claro pero nada sinxelo: sacar a unha persoa inmovilizada do fondo dunha foz flanqueada por vexetación densa e paredes de rocha.
O Pesca 1, coa agulla de combustible ao bordo
A misión recaeu no helicóptero Pesca 1, a aeronave do Servizo de Gardacostas de Galicia, que xa operaba coa reserva de combustible rozando o seu límite. É un dato técnico, pero conta moito: maniobrar en voo estacionario sobre un barranco consome carburante a un ritmo voraz, e cada minuto de busca baixo un teito de copas engade risco á ecuación. O propio organismo destacou a pericia da tripulación para localizar o ferido malia a espesura do arboredo e completar a manobra de izado con éxito.
O desenlace foi o mellor posible dentro do malo: o deportista quedou suspendido no arnés, elevado por riba das copas e posto a salvo no aparello. A partir de aí, a evacuación sanitaria por vía aérea resolveu o que o terreo volvera imposible por terra.
A paradoxa do gardacostas na montaña
Hai unha ironía fermosa nesta historia: interveu un servizo nado para vixiar o mar nun dos puntos máis afastados da costa que poida imaxinarse na comunidade. Non é unha anomalía, senón unha mostra de como funcionan hoxe os recursos de emerxencia en Galicia, onde a xurisdición administrativa se dobrega ante a xeografía e un helicóptero con nome de faena marítima acaba trenzándose entre faiais e carballos.
Esa versatilidade ten un mérito evidente, pero tamén invita a unha reflexión incómoda: o prezo de gozar de espazos salvaxes é que, cando fallan, o rescate esixe despregar medios caros, complexos e non exentos de risco para quen os tripulan.