O arranque da temporada de praias trae este ano unha dobre noticia para a costa galega: a explotación veraniega será, por primeira vez, xestionada de forma íntegra pola Xunta, e a previsión oficial apunta a que máis de 320 locais —os populares chiringuitos— estarán abertos ata outubro. En Porto do Son un chiringuito emblemático, As Furnas, finaliza os preparativos para recibir visitantes desde a Semana Santa, unha apertura que serve de ensaio para a nova etapa administrativa.
Preparativos en primeira liña: As Furnas e a antesala da temporada
Na praia de As Furnas, a actividade contrasta co silencio invernal. Mesas e sombrillas esperan ser colocadas, provedores afinan horarios e o propietario repasa permisos e listados de persoal. Non é unha escena illada: fogares e locais da Barbanza senten a proximidade da Semana Santa como o primeiro pulso real da temporada turística, cando o desprazamento de familias e visitantes provoca os primeiros picos de afluencia nas rías.
A apertura temperá de chiringuitos en puntos concretos do litoral ten un efecto multiplicador na economía local. Alén do propio negocio de restauración, reactívase a demanda de pescadores, produtores locais, lavandarias e servizos de transporte. Para moitos hosteleros, a Semana Santa funciona como proba de lume tras dous anos de cambios na regulación e unha primavera que, segundo os comerciantes, marcará a viabilidade do verán.
Os responsables de As Furnas, como outros titulares de locais similares, axustan un calendario que atende a permisos, seguridade na praia e contratación de persoal eventual. A imaxe de alguén barendo a terraza ou revisando a instalación eléctrica xa forma parte do rito anual nos concellos do litoral, dende as praias da Barbanza ata as rías baixas, e este ano coa novidade engadida do cambio de mando administrativo.
Un cambio administrativo con historial e expectativas
A novidade máis relevante é a asunción por parte da administración autonómica das competencias na xestión da costa, un proceso que se formalizou o pasado 1 de xullo. Ata entón, a xestión solía estar repartida entre diferentes ámbitos —administración estatal, autonómica e concellos— o que na práctica xeraba solapamentos e, en ocasións, incertidões para os concesionarios de actividades estacionais.
A promesa dun marco único pretende dar seguridade xurídica e agilizar trámites: licenzas, autorizacións para infraestruturas temporais e controis sanitarios deberían resolverse con criterios homogéneos. Para os propietarios de chiringuitos, ese horizonte é benvido; moitos levaban anos reclamando estabilidade para poder planificar investimentos en equipos, cuberta e contratación. Aínda así, a transición non está exenta de dúbidas: os concellos recordan que a xestión local ten matices que unha administración de maior tamaño debe coñecer e respectar.
En cifras, a previsión de que abran máis de 320 locais ata outubro supón un récord histórico para a comunidade. A cifra encarna tanto a recuperación do turismo tras os anos máis complicados da pandemia como a expansión dun modelo de servizo na praia que gañou adeptos pola súa flexibilidade e pola aposta por produtos locais. Non é a primeira vez que Galicia registra un ascenso deste tipo, pero sí a primeira que acontece baixo unha xestión autonómica completa.
Tensións ecolóxicas e prioridades de control
O aumento de chiringuitos plantea outra lectura: a necesidade de compatibilizar o crecemento económico coa protección do litoral. Nas rías galegas, onde as praias conviven con hábitats fráxiles e sistemas dunarios, o despregamento de infraestruturas temporais esixe plans de xestión claros, medidas de prevención e un control exhaustivo de residuos e vertidos. Vizinhos e colectivos ambientalistas advertiron nos últimos anos sobre a presión adicional nas praias pequenas e nos accesos que xa sofren saturación en días puntuais.
A nova responsabilidade da Xunta inclúe a tarefa de reforzar inspeccións e armonizar criterios para que a proliferación de puntos de restauración non suponga un custo ambiental. Habera que ver, ademais, como se coordinan as actuacións cos concellos costeiros, cuxo coñecemento do terreo é clave para decisións puntuais: que zonas permiten estruturas, que horarios e que condicións de montaxe e desmontaxe se exixen.
Así mesmo, a cuestión de seguridade nas praias —salvamento, sinalización e protocolos ante emerxencias— adquiere relevancia cando aumenta o número de usuarios e de instalacións. Que a tempada se alargue ata outubro implica unha xestión máis continuada e, con ela, contratos de servizos, planificación de turnos e recursos humanos que respondan a picos de ocupación no verán e a afluencias tempranas na primavera e outonos benignos.
Repercusións económicas e próximos pasos
Para moitas localidades costeiras, a actividade dos chiringuitos é unha palanca económica. Xera emprego estacional, dinamiza o pequeno comercio e, nalgúns casos, contribúe á marca turística da praia. Os hosteleros locais confían en que a estabilidade administrativa favoreza crédito e pequenas inversións, desde a compra de cámaras frigoríficas ata melloras nos accesos para persoas con mobilidade reducida.
En paralelo, a Xunta terá que despregar ferramentas de control e comunicación. As primeiras semanas da tempada servirán de proba para axustar protocolos, resolver reclamacións e, sobre todo, calibrar a capacidade real das praias para acoller estruturas sen danar o entorno. A falta de confirmación oficial sobre todos os detalles do calendario de inspeccións, as miradas diríxense á xestión local e á capacidade da administración autonómica para executar un plan homogéneo.
A apertura de As Furnas en Porto do Son, aínda co olor ao mar como único testemuña, será unha das primeiras imaxes dunha campaña que se presenta prometedora pero esixente. Se a Semana Santa confirma a previsión de público, a verdadeira proba será manter o equilibrio entre economía, seguridade e conservación ata o peche previsto en outubro. Galicia, co seu litoral fragmentado e singular, esixe coidado e certezas; os próximos meses dirán se a nova xestión as ofrece.
Información adiantada en exclusiva por La Voz de Galicia.