Os Milagros, a montaña onde a fe ourensá se cita cada setembro

Hai citas no calendario relixioso galego que funcionan como termómetros da propia identidade dun territorio. A novena da Virxe de Os Milagros, no Monte Medo, é unha delas. Este pasado domingo, precisamente por caer en día festivo, o santuario ourensán rexistrou unha das xornadas con maior participación das que abrangan a novena de 2026, cun fluxo constante de peregrinos a subir até o recinto mariño durante toda a xornada.

A devoción á Virxe de Os Milagros non é un acontecemento puntual, senón unha cita que se repite ano tras ano e que reúne de forma habitual a miles de persoas. Que a data coincidise co domingo —día naturalmente máis accesible para boa parte dos fieis— ampliou a asistencia e transformou os arredores do santuario nun movemento continuo de visitantes que acudían tanto ás celebracións relixiosas como ao sinxelo acto de achegarse a un lugar que, para moitas familias da comarca, forma parte da súa memoria colectiva.

O Rosario de Antorchas, a cita nocturna

A novena non se esgota nas xornadas diurnas. Este luns estaba previsto un dos momentos máis agardados do programa: o Rosario de Antorchas, programado para as once da noite en Baños de Molgas. A celebración nocturna, co seu percorrido iluminado á luz das lapas, converteuse nunha das imaxes máis recoñecibles destas festas e convoca a un público distinto ao da mañá, máis novo en moitos casos, que atopa na penumbra e no silencio unha forma diferente de vivir a devoción.

Que un acto relixioso programado a medianoite atraia a un público numeroso di moito da capacidade destas tradicións para reinventar os seus formatos sen renunciar á súa esencia. Non é o mesmo a misa solemne do mediodía que o camiño á luz das antorchas, pero ambas responden ao mesmo impulso: a permanencia dunha celebración que se resiste a perder peso na vida social ourensá.

Tradición e territorio

O santuario de Os Milagros, situado no Monte Medo, funciona como un punto de encontro que trascende o estritamente relixioso. Durante os días de novena, o contorno vive unha activación social notábel: familias que suben xuntas, grupos de amigos, maiores que repiten unha estampa que coñecen desde a infancia. Nha época na que a práctica relixiosa regular descende de forma xeneralizada, a persistencia das romarías galegas plantea unha pregunta interesante: quizais non decae tanto a fe popular como as formas institucionais de vivela.

A romaría, de feito, é quizais a expresión relixiosa que mellor se adapta aos tempos. Combina o espiritual co lúdico, non esixe un compromiso continuado senón unha asistencia puntual, e arraiga no vínculo co territorio tanto como na crenza. Os Milagros reúne todas esas condicións, e por iso cada setembro volve demostrar o seu tirón.

Unha novena con varias xornadas por diante

Co domingo de gran afluencia xa consumado e o Rosario de Antorchas como cita inmediata, a novena de 2026 encara a súa recta final con programas que combinan celebracións eucarísticas, actos vesperinos e encontros comunitarios. A organización mantén un calendario pensado para que cada perfil de fiel atope o seu momento: quen prefire a solemnidade da mañá, quen opta polo ambiente da tarde ou quen busca a atmosfera especial dos actos nocturnos.

O balance destas xornadas, segundo o visto esta fin de semana, apunta a que a tradición segue gozando de saúde notábel na provincia. Que centos de peregrinos volvan cada ano a subir ao Monte Medo non é un dato menor: é a confirmación de que determinadas celebracións populares galegas ocupan un lugar que nin o ocio dixital nin a secularización lograron desprazar.