Mariscadores de Noia e traballadores da confraría retiraron xa preto de 30 toneladas de bivalvos mortos na ría de Muros‑Noia tras a última sucesión de borrascas e riadas que provocaron un acusado descenso da salinidade. O grosso do traballo concentrouse este mércores no banco de O Testal, onde unhas noventa persoas, maioritariamente mulleres, recolleron a man conchas e valvas abertas que despois foron sacadas en tractor; no total extráronse 12 toneladas nesta xornada.
A xornada de recollida e as cifras que encollen ao sector
Desde primeira hora, a afluencia de mariscadores foi constante. Con carriños e cubos, traballadores e traballadoras da confraría peinaron o areal durante arredor de tres horas para evitar que a concha morta permanecese na superficie e obstruciónase a infiltración das larvas. Segundo o patrón maior, Santiago Cruz, a retirada é imprescindible para «favorecer un proceso de rexeneración natural do recurso».
Os informes realizados pola bióloga da confraría debuxan un panorama gris: mortalidades que alcanzan o 98% na ameixa babosa, un 90% no berberecho e arredor do 65% na xapónica. Son porcentaxes que non deixan marxe de interpretación: moitos bancos quedaron practicamente baleiros despois do episodio. As cifras que manexan os profesionais sitúan as perdas económicas entre 8 e 10 millóns de euros, dado que os substratos estaban repletos de cría antes de que as riadas volvesen golpear a ría, xa afectada en 2023 por un episodio similar.
En medio da recollida, o presidente da Agrupación de marisqueo a pé de Noia, Francisco Pérez, advertiu que só puideron quitar «a parte superficial porque debaixo pode haber algo aínda vivo».
«A situación é fatal», resumiu o patrón maior, e a escena en O Testal facía visible esa sensación: sacos e montóns de conchas apilados na praia, rostros cansos e a certeza de que gran parte do traballo futuro deberá centrarse na recuperación do substrato.
Antecedentes e factores que explican a crise
Non é a primeira vez que a ría de Muros‑Noia sofre episodios de mortandade masiva. Cómpre lembrar o episodio de 2023, cando as precipitacións extremas e a entrada masiva de auga doce xa desestabilizaron os bancos. A combinación actual —borrascas repetidas, riadas e un descenso agudo da salinidade— resulta letal para especies que requiren condicións relativamente estables para o seu ciclo vital.
Expertos locais e mariscadores sinalan, ademais, a vulnerabilidade crecente ligada ao cambio climático: tormentas máis frecuentes e variacións meteorolóxicas que alteran os ciclos de desove e a dispoñibilidade de plancto. O patrón maior subliña que os ventos e a abondanza de plancto serán determinantes na evolución da cría que pretenden realizar: a confraría anuncia a plantación de máis de 1 millón de crías de ameixa xapónica procedentes do criadeiro que xestionan.
A intervención da confraría abarca tanto a retirada de conchas como a planificación de sementeiras e o seguimento do desove esta primavera, porque diso dependerá que a campaña poida reactivarse no outono. Con todo, a ciencia e a acción local só serven se van acompañadas por mecanismos de apoio e vixilancia ambiental máis áxiles por parte das administracións.
Repercusións para as familias e os próximos pasos
En Noia, o marisqueo a pé é unha actividade económica e social vertebradora: familias enteiras dependen das campañas, e en moitos casos a recollida está protagonizada por mulleres que sosteñen a economía local. A estimación de perdas entre 8 e 10 millóns supón un golpe directo a esa rede de subsiste
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.