A Ribeira Sacra bótase á rúa: dous cortes de vías desvelan o déficit das estradas rurais

Cando unha comunidade rural decide bloquear unha nacional, non o fai por capricho. Faino porque se lle esgotaron os argumentos, as cartas e a paciencia. Iso é o que ocorreu na comarca de Quiroga, onde os veciños de varias aldeas pecharon ao tráfico un tramo da N-120 entre os encontros de Sequeiros e Paradaseca nunha acción de protesta que deixa en evidencia a lentitude das administracións á hora de reparar as infraestruturas danadas polos lumes.

A vía quedou inutilizada pola acción das lapas o verán anterior, e as precipitacións das últimas semanas só empeoraron un firme xa de por si castigado. Para quen vive en Paradapiñol, Paradaseca, Rugando ou Vilarmel, circular converteuse nun acto de risco diario. A reivindicación é concreta: que a Xunta de Galicia concrete cando executará as reparacións que xa prometeu. Sen datas, din os manifestantes, non hai compromiso.

Unha fórmula que se repite no concello veciño

A mesma desazón vivíase días despois en A Pobra do Brollón, aínda que cun formato distinto: en lugar de cortar a calzada, medio centenar de residentes concentráronse pacificamente. O obxecto da protesta era a LU-P-4707, unha vía de aproximadamente dez quilómetros que liga Saa con A Veneira de Roques e que serve de acceso a Lebrón, Teixeira, Forgas, Covadelas e outros núcleos. Aquí a orixe do deterioro remontase máis atrás: o incendio de 2022 e a posterior saca de madeira deixaron o trazado con tramos sen pavimento, socavóns importantes e pedra solta por todas as bandas.

Que unha vía sexa o único acceso a un territorio non é un detalle menor: é a diferenza entre recibir atención sanitaria a tempo ou non tela, entre que un vehículo de emerxencias chegue ou se quede a medio camiño. Os veciños insisten en que o estado actual fai case imposible o tránsito con normalidade e danan os vehículos que se atreven a usala.

Os alcaldes, xunto aos seus veciños

En ambos os concellos os primeiros ediles fixeron causa común cos seus conveciños. En Quiroga acudiron ao corte o alcalde José Luis Rivera xunto a varios ediles da súa corporación, e en Brollón participaron na concentración o rexedor Xosé Lois Maceda e unha concelleira do goberno local. A presenza institucional reforza a mensaxe: o problema non é unha queixa veciñal illada, senón unha carencia recoñecida por quen gobernan estes territorios.

Os organizadores do corte quirogués avisaron de que a mobilización non quedará aí se non chega unha resposta satisfactoria. É un aviso que as administracións farían ben en tomar en serio.

A pantalla invisíbel dos incendios

Estas dúas protestas ilustran unha realidade que adoita quedar fóra dos titulares cando os lumes se apagan: o dano posterior. Un incendio non só calcina o monte; tamén destroza firmes, sinalización e cunetas, e as choivas posteriores rematan a faena. As comunidades afectadas quedan entón á espera de orzamentos e prazos que tardan meses, ás veces anos, en materializarse. O caso de Brollón, cunha vía que leva danada desde hai varios anos, é quizais o exemplo máis eloquente desa demora.

Cantos cortes de estrada fan falla para que as promesas se convertan en asfalto? A pregunta flota sobre estes dous concellos. O que está claro é que os seus veciños xa non están dispostos a esperar sentados: demostraron que, se é necesario, a próxima vez o bloqueo será máis longo. A pelota está na pista das administracións competentes, e a factura de seguir mirando para outro lado medirase en seguridade, en calidade de vida e, en última instancia, na despoboación de núcleos que só piden poder chegar a casa por unha estrada digna.