Repensar o mapa aéreo galego: é hora de especializar?

O reto da coordinación: sobran terminais ou falta estratexia?

Galicia, con tres aeroportos separados por pouco máis de 100 quilómetros, leva anos debatendo sobre a mellor forma de xestionar o seu tráfico aéreo. Esta dispersión, peculiar no contexto peninsular, xera interrogantes recorrentes: existen demasiadas infraestruturas para un territorio tan compacto? Ou é a falta de coordinación o que impide aproveitar ao máximo o potencial de cada unha? Máis alá da eterna comparación con Porto ou Madrid, a comunidade galega foi escenario de propostas de racionalización, reaproveitamento e ata peche de terminais. Porén, o tempo demostra que ningunha destas teses logrou consenso social nin político.

Alternativas en debate: especialización fronte a competencia

A cuestión de fondo transcende o número de pistas de aterraxe: o verdadeiro desafío reside en definir que papel debe desempeñar cada aeroporto dentro dunha visión global para Galicia. Mentres cidades como Santiago, Vigo e A Coruña aspiran a atraer pasaxeiros por igual, as rutas solápanse e os recursos públicos dilúense en subvencións cruzadas. Fronte a esta situación, xurdiron voces que apostan pola especialización funcional das terminais, diferenciando o perfil dos voos segundo o público obxectivo ou o tipo de actividade: negocios, turismo vacacional ou conexións internacionais.

Este enfoque, lonxe de ser exclusivo de Galicia, púxose en práctica noutras rexións que comparten unha rede densa de aeroportos. O caso do País Vasco, por exemplo, amosa como Vitoria se orientou cara á carga, Bilbao cara ao tráfico internacional e San Sebastián cara a destinos nacionais, aínda que non sen desafíos e tensións territoriais. Pero, é transferible este modelo á realidade galega, marcada por unha forte identidade local e unha demanda de proximidade?

Que gaña e que perde Galicia se opta pola especialización?

Apostar por un reparto de roles máis definido entre os aeroportos galegos podería, segundo os seus defensores, aumentar a eficiencia na captación de rutas e no uso de recursos públicos. Centralizar os voos vacacionais nunha soa terminal, por exemplo, facilitaría a negociación coas aeroliñas para concentrar a oferta e evitar a dispersión de pasaxeiros en avións semivacíos. Ao mesmo tempo, reservar outras instalacións para o tráfico de negocios ou enlaces con hubs internacionais permitiría responder mellor ás necesidades empresariais e acurtar tempos de viaxe.

Porén, non faltan as voces críticas que advirten sobre o risco de acentuar desequilibrios territoriais. Nun escenario de especialización, as cidades que non resulten favorecidas poderían ver reducida a súa conectividade directa, o que repercutiría no seu atractivo para investidores e visitantes. Ademais, a resistencia local a perder conexións aéreas propias foi historicamente intensa en Galicia, onde a descentralización é vista como garantía de igualdade de oportunidades.

O papel da interlocución profesional na captación de novas rutas

Máis alá do debate sobre a función específica de cada aeroporto, outro aspecto esencial na mellora da conectividade aérea galega é a existencia dunha interlocución profesionalizada ante as compañías. A experiencia doutros territorios amosa que a negociación directa e coordinada coas aeroliñas pode ser clave para atraer rutas estables e adaptadas á demanda local, evitando a atomización de iniciativas dispersas e o solapamento de esforzos.

A día de hoxe, a falta dunha figura ou entidade con capacidade executiva e autonomía suficiente para pilotar esta estratexia supón un obstáculo para consolidar unha visión a longo prazo.