O último tramo da A-54 acumula tres modificacións orzamentarias mentres a data de apertura segue no aire
A autovía A-54, que debe conectar Santiago de Compostela con Lugo, acumula un novo desvío orzamentario no seu tramo final, o comprendido entre Arzúa e Melide. O goberno central autorizou unha modificación de crédito por valor de 242.722 euros destinada a financiar traballos complementarios que inclúen melloras na drenaxe, a sinalización e a reposición de servizos afectados polas obras. Con todo, e a pesar destes movementos administrativos, a data de posta en servizo da infraestrutura continúa sendo unha incógnita.
Esta estrada, que debía aliviar a saturación da N-547 e reducir os tempos de viaxe entre as dúas principais cidades galegas, leva anos sendo obxecto de sucesivas ampliacións de prazo e de orzamento. O novo incremento súmase a outras dúas modificacións contratuais anteriores, o que evidencia a complexidade técnica dun tramo que acumula máis dunha década de execución.
Tres actuacións concretas para un problema recorrente
Os fondos aprobados polo Consello de Ministros destinaranse a tres liñas de traballo específicas. A primeira delas consiste en reforzar a sinalización da autovía nos accesos, especialmente nas conexións coa rede viaria convencional. Trátase dunha medida que busca garantir a seguridade viaria dende o primeiro momento no que a infraestrutura entre en funcionamento.
A segunda actuación afecta á ligazón de Melide, onde se habilitará unha nova solución para a drenaxe de augas pluviais. Este punto foi identificado como crítico durante a fase de construción, xa que a evacuación da auga da chuvia pode comprometer a estabilidade do firme e a seguridade dos condutores se non se aborda correctamente.
A terceira intervención consiste na reposición dun abastecemento de auga que resultou afectado polas excavacións do desmontaxe número 6. As obras de movemento de terras, necesarias para allanar o terreo polo que discorrerá a autovía, danaron unha tubería de subministro que agora debe ser restituída antes de que a estrada poida abrirse ao tráfico.
Ningunha destas tres actuacións altera o trazado orixinal da autovía, o que indica que o problema non radica nun redeseño do proxecto, senón na necesidade de resolver contingencias técnicas xurdidas durante a execución. Son, por así dicir, os «flecos» que sempre quedan por atar nunha obra de gran envergadura.
Un goteo constante de investimentos que non termina de cerrar o círculo
A historia deste tramo final da A-54 é a historia dunha obra que nunca termina de completarse. Cunha lonxitude de algo máis de dez quilómetros, a súa construción prolongouse durante máis de dez anos, un período inusualmente longo para unha infraestrutura destas características. Cada modificación contractual, cada novo crédito aprobado, xera expectativas sobre unha pronta finalización que logo non se cumpren.
Neste contexto, a pregunta que xurde é inevitable: ¿cando poderán os conductores circular por este tramo sen atoparse con obras? A resposta, a día de hoxe, segue sen estar clara. O Goberno evitou pronunciarse sobre unha data concreta de apertura, limitándose a sinalar que os traballos avanzan e que se están resolvendo as incidencias técnicas.
Esta falta de concreción xera incertitude non só entre os usuarios habituais da estrada, senón tamén entre os concellos da zona, que levan anos esperando que a autovía se converta nun motor de desenvolvemento económico. Melide, Arzúa e outras localidades do interior de Galicia verían mellorada a súa conectividade coa capital galega e con Lugo, o que podería atraer investimentos e turismo.
O custo da demora: máis aló do diñeiro
Máis aló do incremento presupuestario, que aínda que modesto en termos absolutos (menos dun cuarto de millón de euros) súmase a un historial de desviacións, existe un custo intangible difícil de cuantificar: o tempo perdido. Cada día que a autovía permanece pechada, os condutores deben seguir a usar a N-547, unha estrada convencional con curvas, cruces perigosos e unha intensidade de tráfico que nas horas punta se volve insoportábel.
Os accidentes nesta vía, aínda que non sempre son noticia, son unha realidade que os veciños coñecen ben. A autovía non só reduciría os tempos de viaxe, senón que tamén melloraría a seguridade viaria, eliminando os puntos negros que marcan o trazado actual. Con todo, a promesa dunha conexión rápida e segura segue sendo eso: unha promesa.
Leccións doutras autovías galegas
O caso da A-54 non é un feito illado en Galicia. Outras autovías da comunidade, como a A-56 entre Lugo e Ourense ou a A-76 entre Ponferrada e Ourense, arrastran tamén atrasos e modificacións orzamentarias. A orografía do terreo, a necesidade de expropiacións e a complexidade dos proxectos explican en parte estes atrasos, pero non os xustifican totalmente.
A diferenza está na xestión. Mentres que noutros puntos de España as autovías se completan en prazos razoábeis, en Galicia parece que se instalou unha cultura da demora que termina por normalizar o que debería ser excepcional. Cada modificación de crédito, cada novo anuncio de «traballos complementarios», recíbese con escepticismo por parte dunha cidadanía que xa perdeu a conta das veces que se prometeu unha apertura inminente.
Unha conclusión que non termina de escribirse
O último tramo da A-54 é, dalgún modo, un símbolo das dificultades que atopa a planificación de infraestruturas en España. Proxectos que deberían ser lineais convértense en labirintos administrativos e técnicos, onde cada solución xera un novo problema. A modificación de crédito aprobada é necesaria, sen dúbida, pero non resolve a cuestión de fondo: ¿por que unha obra de dez quilómetros necesita máis dunha década para completarse?
Aínda así, os condutores que transitan entre Santiago e Lugo seguirán dependendo dunha estrada que non está á altura das necesidades do século XXI. E os veciños de Arzúa e Melide continuarán esperando que algún día, non moi lonxe, poidan ver cumprida unha promesa que xa se converteu nun clásico da política galega: a autovía que nunca termina de chegar.
