A Ribeira de Piquín: un emprego municipal por cada nove veciños para frear a sangría

O Chao de Pousadoiro, baixo o sol de xullo, parece un decorado quieto. Un veciño camiña devagar, apoiado no seu bastón, cara á farmacia. Enfronte, unha muller bebe un café na terraza dun dos dous bares. A escena, sen présas, é a postal dun concello da montaña lucense onde o tempo corre a outro ritmo. Mais baixo esa calma aparente late un pulso inesperado: o Concello de A Ribeira de Piquín sostén arredor de 60 postos de traballo. Nun censo de 546 habitantes, a proporción é abafadora: un traballador municipal por cada nove veciños.

A cifra fala por si soa. Non é un luxo nin un capricho administrativo. É unha estratexia de supervivencia nun concello que, como outros tantos do interior de Galicia, libra unha batalla diaria contra o despoboamento. O Concello e a Fundación Pública Local, unha entidade creada para impulsar proxectos de desenvolvemento económico, convertéronse no motor laboral dunha comarca onde as oportunidades escasean. Aquí, a administración local non só xestiona servizos: xera emprego, fixa poboación e, dalgún xeito, reinventa o papel do público no medio rural.

Un motor laboral no medio do silencio

Segundo os últimos datos do Instituto Galego de Estatística (IGE), A Ribeira de Piquín conta con apenas 546 habitantes dispersos en máis de 70 quilómetros cadrados. Na práctica, a plantilla municipal e os traballadores da fundación equivalen a un de cada nove residentes. Unha densidade laboral que poucos concellos poden exhibir. E que non responde a unha burocracia inchada, senón a unha necesidade vital: ofrecer servizos básicos e, sobre todo, emprego estable nun territorio que sangra poboación nova.

O epicentro desta actividade concéntrase en O Chao de Pousadoiro, o núcleo onde se agrupan os principais servizos. Alí, a farmacia, os bares e as dependencias municipais forman un ecosistema que dá vida á comarca. Mais a clave está na Fundación Pública Local, un instrumento xurídico que permite ao Concello desenvolver iniciativas empresariais e sociais que van máis alá da mera xestión administrativa: dende a limpeza viaria ata proxectos de dinamización cultural, pasando polo mantemento de espazos públicos e a atención ás persoas maiores. Cada posto de traballo é unha áncora que suxeita a unha familia ao territorio.

A fundación como ferramenta contra o éxodo

Non é menor o dato de que a entidade municipal lograse consolidar unha estrutura laboral que, noutros lugares, sería impensable para un concello deste tamaño. A Fundación Pública Local de A Ribeira de Piquín converteuse nun modelo de xestión que combina a prestación de servizos coa creación de emprego directo. Un exemplo de como o público pode actuar como motor económico en zonas onde a iniciativa privada escasea.

Detrás desta aposta hai unha decisión política clara: priorizar o emprego local como ferramenta para fixar poboación. Nun contexto no que a maioría dos concellos galegos loitan por manter os seus censos, A Ribeira de Piquín optou por unha vía propia. Non se trata só de manter servizos, senón de xerar oportunidades para que os veciños non teñan que emigrar. E os resultados, aínda que modestos en termos absolutos, son significativos nun concello onde cada habitante conta.

Un espello para o rural galego

A experiencia de A Ribeira de Piquín plantea preguntas incómodas para o resto de concellos do interior. É posible replicar este modelo? Ata que punto a administración local pode asumir o papel de empregador principal sen caer no déficit? O certo é que a fórmula, baseada na creación dunha fundación pública, permite unha xestión máis flexible ca a do propio Concello, con capacidade para acceder a subvencións e desenvolver proxectos específicos.