Editorial: trinta e nove pacientes nos pasillos — a fotografía dun sistema sanitario roto
Trinta e nove persoas recibiron atención nos pasillos de Urgencias. Trinta e nove pacientes en camillas, en cadeiras de rodas ou simplemente sentados en bancos de plástico, agardando unha cama que non chega, un médico que non ten tempo, un diagnóstico que se retrasa hora tras hora. Trinta e nove historias de dor e de indignidade no corazón do principal hospital de referencia de Galicia: o Complexo Hospitalario Universitario de Santiago.
A imaxe non é nova. Os sindicatos médicos denuncian desde hai anos a saturación dos servizos de urxencias hospitalarias en Galicia. Cada verán repítense os mesmos titulares: pasillos cheos, tempos de espera interminables, persoal sanitario ao límite. E cada verán a resposta institucional é a mesma: actívanse plans de emerxencia, reforzánselle as plantillas con contratos temporais e pídeslle paciencia á cidadanía. Pero cando chega o outono e os pasillos se vacían parcialmente, o problema segue aí, intacto, agardando o próximo verán para volver estallar.
O caso do CHUS non é un episodio aislado. É o síntoma dun sistema sanitario público que opera ao límite das súas posibilidades, cunha plantilla insuficiente, con infraestruturas que non acompañan e cunha planificación que reacciona en lugar de anticipar. Non basta con dicir que no verán hai máis demanda: sábese que hai máis demanda. Non basta con contratar reforzos estacionais: faise necesario un modelo de plantilla estable que absorba os picos sen colapsar. E sobre todo, faise necesario máis camas hospitalarias, porque a saturación de Urgencias non comeza en Urgencias: comeza nas plantas cando non hai camas para ingresar aos pacientes que o necesitan.
A Xunta Superior de Galicia confirmou esta semana a suspensión de dous anos dun médico do CHUS por derivar pacientes do sistema público á súa consulta privada. O caso é grave e merece toda a sanción que a lei prevé. Pero non podemos permitir que este escándalo individual enmascare un problema sistémico. Cando un sistema está saturado, os tempos de espera se prolongan durante meses e os pacientes ven como a súa enfermidade empeora mentres agardan unha cita, créase o contexto perfecto para que prosperen as solucións privadas. Non se trata de xustificar o inexxustificable, senón de entender que un sistema sanitario que non responde a tempo empurra cara ao sector privado a quen pode pagalo e deixa aos demais nos pasillos.
A sanidade pública galega é un patrimonio que merece ser defendido. Pero defendela non significa negar os seus problemas nin maquillar as súas cifras. Significa investir en persoal, camas, tecnoloxía e prevención. Significa planificar para que ningún galego teña que ser atendido nun pasillo. Trinta e nove pacientes nos pasillos do CHUS non son unha anécdota veraniega: son a fotografía de algo que se rompeu e que é urxente reparar. Porque a sanidade que temos non é a sanidade que merecemos.
