A factura do absentismo laboral en Galicia acadou o ano pasado unha cifra récord. Segundo avanzou La Voz de Galicia, o custo total superou os 3.200 millóns de euros, unha cantidade que medra a un ritmo imparable e que xa representa un lastre considerable para a economía galega. As baixas médicas convertéronse na primeira causa de ausencia do traballo, desprazando mesmo ás vacacións.
Detrás dese dato macro hai unha realidade que afecta a miles de empresas e traballadores. Non é un problema menor: a cifra equivale a máis do 4% do PIB galego. E o peor, segundo os expertos, é que a tendencia non amosa signos de moderación.
As baixas médicas, a causa principal
O dato máis chamativo do informe é que as incapacidades temporais adiantaron ás vacacións como o primeiro motivo polo que un traballador galego non acode ao seu posto. Durante anos, o período estival concentraba o groso das ausencias. Agora, os partes de baixa por enfermidade ou accidente lideran a estatística durante todo o ano.
Cómpre lembrar que non se trata de absentismo inxustificado. A maioría destas ausencias están amparadas por un parte médico. O problema é que o volume de baixas medra sen que o sistema sanitario nin as empresas logren contelo. No conxunto do Estado, o custo do absentismo acadou os 59.109 millóns de euros, un 11,7% máis que o ano anterior. Galicia segue esa mesma dinámica.
Ausencias non xustificadas: apenas 20 minutos ao mes
Fronte ao que se podería pensar, o absentismo voluntario ou non xustificado é case testemuñal. Os datos corroborano: de media, cada traballador galego acumula só 20 minutos ao mes de ausencias sen xustificar. Unha cifra que desmonta o tópico de que os empregados faltan sen motivo.
A clave está nas baixas médicas. E aí o debate vólvese complexo. Ninguén discute o dereito á saúde nin a necesidade de recuperarse. Pero o incremento sostido das incapacidades temporais expón preguntas incómodas sobre a xestión das mesmas, a presión sobre a sanidade pública e o impacto na produtividade.
Difícil atopar unha solución única. As empresas reclaman máis control e medidas para reducir as ausencias. Os sindicatos defenden que o problema non son os traballadores, senón as condicións laborais e o envellecemento da plantilla. Galicia, cunha poboación activa cada vez máis maior, sofre especialmente este fenómeno.
Un récord que preocupa a empresarios e administracións
A cifra de 3.200 millóns non é só un número. Detrás hai empresas que asumen custos directos —salarios de substitutos, perda de produción— e custos indirectos que afectan á competitividade. En sectores como a industria ou os servizos, a falta de persoal por baixas prolongadas obriga a reorganizar quendas e a ralentizar a actividade.
As administracións tamén o notan. A Seguridade Social e as mutuas soportan o gasto das prestacións por incapacidade temporal. Un desembolso que medra ano tras ano e que tensiona as contas públicas. A ninguén se lle escapa que, se a tendencia continúa, farán falta medidas estruturais.
O informe analizado por La Voz de Galicia non entra en solucións máxicas, pero si sinala un camiño: mellorar a prevención de riscos laborais, axilizar os procesos de alta médica cando sexa posible e fomentar contornos de traballo que reduzan o estrés e as enfermidades profesionais. Soa a lugar común, pero os datos demostran que aínda queda moito por facer.
Unha radiografía que obriga a mirar ao futuro
Galicia non é unha excepción no contexto nacional. O absentismo medra en toda España, pero aquí pesa máis pola estrutura económica e demográfica.