O Miño rende tributo á calor: troitas mortas en Lugo polo baixo caudal e a falta de osíxeno

O río Miño está a enviar sinais de esgotamento no seu paso pola cidade de Lugo. A aparición de varios exemplares de troitas mortas ou ao bordo da asfixia, especialmente na zona do núcleo de Manán e á altura do histórico ponte Romano, acendeu as alarmas entre veciños e afeccionados á pesca. O responsable directo desta mortandade non é outro ca ola de calor, que mermou drasticamente o caudal e disparou a temperatura da auga, reducindo o osíxeno dispoñible para a fauna fluvial.

Testemuñas na ponte: a angustiosa espera da fauna fluvial

Poucas veces un panorama tan desolador se fai tan visible no corazón da cidade. Varios veciños puideron observar nas últimas xornadas como algúns exemplares de troita languidecen nunhas augas que xa non ofrecen as condicións mínimas para a súa supervivencia. Un experimentado pescador da zona relatou a crudeza da escena desde o alto da ponte Romana. Desde esa atalaia natural, detallou que levaba media hora observando unha troita nun estado crítico, intentando desesperadamente manterse con vida.

O testemuño de quen coñecen este ecosistema dá boa medida da gravidade do asunto. Ese mesmo testemuña asegurou que na parte superior do famoso paso romano levan varios días flotando, sen vida, un grupo de dúas ou tres troitas. A imaxe de cadáveres á deriva e de peixes abrindo a boca na procura de osíxeno é un síntoma inequívoco de que o equilibrio ambiental do tramo urbano do Miño está pasando factura.

O peso da temperatura e o mínimo histórico do caudal

A ninguén se lle escapa que o río Miño sofre de fraxilidade nos meses estivais, mais os datos deste ano resultan especialmente preocupantes. Falamos duns termómetros que, no pleno agosto, levaron a temperatura da auga a niveis verdadeiramente excepcionais. Cómpre recordar que no verán anterior xa se rexistraron graos que rozaron cotas altísimas, situando o termómetro fluvial en torno aos 25 graos, unha auténtica tortura para unha especie como a troita, que esixe augas frescas e moi osixenadas para prosperar.

A converxencia de dous factores mortais desencadea esta traxedia acuática. Por un lado, o caudal descendeu de maneira alarmante, deixando zonas practicamente estancadas, o que impide a renovación natural da auga e, por tanto, a osixenación. Por outro, as elevadas temperaturas atmosféricas quentan un volume de líquido cada vez menor. A conclusión que manexan tanto os cidadáns como os expertos do sector é lineal: a drástica diminución do osíxeno disolto na auga está a provocar unha asfixia masiva da fauna ictiolóxica. A falta prolongada de chuvias transformou o cauce nun contorno hostil.

A Xunta móbilse e o papel da meteoroloxía

Ante a crecente alarma social, a actuación da administración non se fixo agardar. O pasado xoves, varias persoas alertaron formalmente da aparición de exemplares mortos á Consellería de Medio Ambiente. Ese mesmo día, un axente medioambiental persoe na ribeira do Miño para avaliar «in situ» a magnitude da mortandade e recompilar datos sobre o estado do río. Cómpre recordar que a rapidez na resposta institucional é fundamental cando se trata de preservar o ecosistema, aínda que as verdadeiras solucións pasan por factores que escapan ao control directo dos técnicos.