A nova tenente fiscal de Galicia, Pilar Fernández, asume o reto dunha xustiza máis alá das fronteiras

Pilar Fernández Pérez tomou posesión este luns como tenente fiscal da Fiscalía Superior de Galicia nun acto presidido por Carmen Eiró, fiscal superior da comunidade. O acto tivo lugar na sede do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia (TSXG) en A Coruña, ante a presenza dun notable despregamento institucional. Entre os asistentes, destacou a figura de Álvaro García Ortiz, exfiscal xeral do Estado e marido da nova tenente fiscal, xunto a Baltasar Garzón, exxuíz da Audiencia Nacional. Fernández anunciou que un dos seus principais retos será facer fronte a «unha delincuencia cada vez máis sofisticada», sen fronteiras nin límites.

Novo liderado na cúpula fiscal galega

O acto, sobrio pero con certo aire de relevancia institucional, desenvolveuse na planta baixa do Palacio de Xustiza da Coruña, onde a bandeira de España ondaba xunto á do TSXG. Pilar Fernández, tras xurar o cargo ante Carmen Eiró, subliñou no seu discurso a necesidade de protexer “os máis vulnerables” e garantir que a fiscalía funcione “sen inxerencias externas”. Acompañada por fiscais doutras comunidades, deixou claro que o seu compromiso será o de proporcionar “apoio a todos os membros do equipo” para que desempeñen o seu labor con “autonomía e tranquilidade”.

A nova tenente fiscal foi coñecida nos círculos xudiciais polo seu rigor técnico e o seu perfil baixo, afastado do espectáculo mediático. O seu nomeamento, non exento de comentarios nos corredores do Poder Xudicial, chega nun momento en que Galicia enfronta retos complexos: o narcotráfico en zonas como a Costa da Morte, o branqueo de capitais en sociedades pantalla en Marín, e o auxe do ciberdelito con conexións internacionais. “A delincuencia non coñece fronteiras, nin límites”, dixo Fernández, unha frase que resoou como un diagnóstico máis que como unha mera declaración de intencións.

O acto contou coa participación de máis de 40 representantes do Ministerio Fiscal de distintas provincias, o que converteu o evento nunha rara mostra de unidade e cercanía entre instancias autonómicas e estatais. Fontes da Fiscalía confirmaron que o nomeamento forma parte dunha “reorganización estratéxica” tras a saída de varios cargos de relevancia nos últimos dous anos. Demasiado tempo.

Un contexto de transformación xudicial

Galicia non é allea ás tensións que atravesa o sistema xudicial español. Nos últimos cinco anos, o número de investigacións por delitos económicos e organizados aumentou un 22%, segundo datos do Consello Xeral do Poder Xudicial (CGPJ). En paralelo, o TSXG viu multiplicarse os recursos de competencia entre fiscalías autonómicas e centrais, sobre todo en casos de redes mafiosas con ramificacións en Portugal ou en América Latina. A figura do tenente fiscal, que depende directamente da fiscal superior, adquire así un papel clave: coordinar e potenciar a resposta xurídica nun entorno onde a burocracia ás veces frena a pronta actuación.

Convén lembrar que en 2023 desmantelouse en Vilagarcía de Arousa unha rede de branqueo vinculada ao tráfico de cocaína, con máis de 18 detidos e activos bloqueados por valor de 3,2 millóns de euros. O caso, liderado pola Fiscalía de Lugo, evidenciou como as estruturas criminais se adaptan aos novos tempos: uso de criptomoedas, encriptación de comunicacións e testaferros en paraísos fiscais. Aí está a clave: a sofisticación non é só tecnolóxica, senón estrutural.