Mateo Jáuregui, fotógrafo natural de Lugo nacido en 2003, alzouse o pasado 10 de marzo co Premio Despunte da Escola de Arte e Superior de Deseño Mestre Mateo polo seu proxecto final titulado ‘Raíces’, un traballo documental que busca afondar na cultura rural galega. A entrega do galardón tivo lugar na gala da escola en Santiago e o recoñecemento inclúe un trofeo e un premio en metálico de 500 euros, mentres que a serie pode visitarse ata o 15 de marzo na Fundación Eugenio Granell. O xurado distinguiu a aposta de Jáuregui por unha linguaxe experimental aplicada ao retrato do día a día na provincia de Lugo. A súa obra nace, segundo explican desde a propia escola, do interese por rexistrar prácticas e paisaxes que adoitan permanecer na periferia do relato mediático.
O proxecto, o seu primeiro traballo documental de longo formato, desenvolveuse maioritariamente en escenarios da provincia lucense como a cidade de Lugo, A Fonsagrada e Viveiro, e recolle escenas cotiás do mundo rural a través de imaxes de distintos estilos e encadres. Jáuregui combinou enfoques próximos ao fotoxornalismo con experimentacións formais, recorrendo a modelos non profesionais e a situacións reais de traballo e vida. O resultado, segundo o autor, pretende ofrecer unha lectura íntima e sobria do territorio, situando ao espectador fronte a costumes e personaxes que conforman a identidade local. Esa pluralidade de recursos visuais foi, ao final, un dos factores que convenciu ao xurado.
Antes de rematar o ciclo de fotografía, Jáuregui cursou dous anos de Arquitectura, estudos que abandonou para orientar a súa formación cara á imaxe e na actualidade continúa en A Coruña compaxinando o ciclo superior de deseño de interiores coa súa práctica fotográfica. Non pensaba asistir á cerimonia da escola —confesa que a súa intención era rematar traballos pendentes—, pero a insistencia do profesorado levouno a presentarse, e a elección como gañador foi unha sorpresa. A transición académica e esa mestura de disciplinas percíbese en ‘Raíces’, onde o autor pon atención tanto na composición como na narración.
A produción do proxecto implicou saír a buscar retratos e testemuños pola súa conta: Jáuregui relata que tivo que «aventurarse» por comarcas e camiños secundarios para localizar ás persoas e escenas que necesitaba; boa parte dos protagonistas foron coñecidos da familia ou veciños que aceptaron posar no seu contexto habitual. En moitas xornadas traballou con precariedade de medios: a cámara utilizada para a gran maioría das imaxes pertencía á súa madriña e só recentemente puido permitirse mercar o seu propio equipo. Aínda así, o mozo fotógrafo asegura que a mestura de paciencia, sorte e disposición da xente do lugar permitiu concluír a serie.
Unha das fotografías que lembra con maior agarimo mostra a unha muller camiñando coas súas galiñas iluminada por un raio de sol, unha instantánea que, segundo explica o autor, sintetiza a autenticidade que buscaba no proxecto. Esa escena xurdiu dun encontro fortuíto no camiño e exemplifica a estratexia de Jáuregui de capturar o cotián sen artificio, aproveitando a luz e a situación para construír unha imaxe que comunique. O fotógrafo atribúe a ese tipo de achados moitas das mellores imaxes de ‘Raíces’, obtidas en saídas longas e ás veces improvisadas pola provincia.
Como fonte de inspiración, Jáuregui cita ao fotoxornalista ourensán Brais Lorenzo e o seu traballo ‘Habitar o baleiro’, cuxa lectura lle fixo considerar o rural galego como unha liña temática e formal a seguir. Ver como outros autores abordaran a depresión demográfica, a perda de actividade e as adaptacións cotiás no campo serviulle para fixar un rumbo propio e para entender a posibilidade de narrar desde a proximidade. Esa influ
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.