A Audiencia Nacional deu a razón ao Ministerio de Transportes no pulso que mantía co Concello de Ourense dende hai catro anos. O tribunal confirma que a cidade non ten dereito a percibir unha subvención estatal para o transporte colectivo urbano porque, no momento de presentar a solicitude, arrastraba un descuberto de apenas 815 euros coa Seguridade Social. A cifra dóe por pequena. E dóe máis porque o fallo deixa claro que a situación puntual non exime do cumprimento.
O litixio arranca en 2022, cando o Ministerio de Transportes, Mobilidade e Axenda Urbana convocou as axudas destinadas ás entidades locais para sufragar os servizos de transporte colectivo urbano. Ourense presentou a súa candidatura, pero quedou fóra. O motivo: non estar ao día coas obrigas fronte á Seguridade Social na data límite do prazo de presentación de solicitudes. Un requisito dos que figuran nas bases e que, en teoría, non admite matices.
Os argumentos do Concello non convencen aos magistrados
O goberno local non se conformou coa exclusión. Recurrou primeiro en vía administrativa e, ao fracasar ese intento, levou o asunto á Audiencia Nacional. A súa estratexia sustentábase sobre dous pilares. O primeiro, que ningunha norma legal fixaba con precisión a data na que debía acreditarse o cumprimento das obrigas coa Seguridade Social. O segundo, que se lle impediu subsanar a deficiencia no prazo.
Os magistrados, porén, non aceptaron ningunha das dúas vías. Consideran que as bases da convocatoria eran claras e que o incumprimento existiu, aínda que fose puntual e de escasa cantidade. A sentenza recolle unha frase que condensa toda a controversia: o feito de que se tratase dunha situación puntual non altera a existencia do incumprimento. Tradución práctica: dá igual que fosen 815 euros ou que o problema se resolvese días despois. No momento clave, a administración local non cumpría o requisito.
Unha débeda simbólica con consecuencias reais
Convén deterse un momento na cantidade. Oitocentos quince euros é unha cantidade que calquera particular podería pagar sen despeinarse. Para un concello do tamaño de Ourense, cun orzamento que se move en decenas de millóns, resulta case testimonial. E aínda así, esa insignificancia numérica bastou para que a cidade quedase sen unha axuda que, previsibelmente, superaba con creces esa cifra. A proporción entre o perdido e o debido resulta tan desequilibrada que invita a reflexionar sobre a rigidez destes procedementos.
Non é menor o dato de que o Concello alegase a falta dunha norma legal que fixase a data exacta do cumprimento. A Audiencia Nacional interpretou que as bases da convocatoria, que son a lei do procedemento, resultaban suficientemente explícitas. Quen concorre a unha subvención coñece as regras do xogo dende o principio. Ou debería coñecelas.
O precedente que deixa a sentenza
A sentenza transcende o caso concreto de Ourense. Senta un precedente incómodo para todas as administracións locais que se presentan a convocatoria estatais con algún fleco pendente coa Seguridade Social. A doctrina que se desprende é clara: a puntualidade do incumprimento non o converte en inexistente. Da igual que a débeda sexa de 815 euros ou de 815.000. Se na data señalada non se está ao día, a exclusión está xustificada.
