O presidente da Generalitat, Salvador Illa, e o da Xunta de Galicia, Alfonso Rueda, protagonizaron este martes un tenso cara a cara nas xornadas do Cercle d’Economia de Barcelona. O motivo: a proposta de financiamento autonómico pactada entre o Goberno central e Cataluña, que levantou ampollas noutras comunidades. Rueda acusou o Executivo de Sánchez de «xogar ás bilateralidades», mentres Illa reprochoulle non presentar unha alternativa. O lehendakari Imanol Pradales, presente no debate, evitou mollarse pero defendeu o cupo vasco.
Un debate a tres bandas que subiu de ton
A mesa redonda, titulada España, territorio e liderado, prometía reflexión e rematou en bronca política. Rueda foi o primeiro en cargar: «O Goberno central non é capaz de aprobar uns Orzamentos e agora quere sacar adiante algo moito máis complicado como un modelo de financiamento». O presidente galego denunciou que un secretario de Estado está chamando ás comunidades «para facer axustes sobre un modelo pechado», sen marxe para a negociación multilateral. «Atopámonos cun Goberno que mareaba a perdiz», sentenciou.
Illa non se quedou atrás. «A mellor maneira de iniciar un diálogo é con propostas», replicou, lembrando que o PP non presentou ningunha alternativa ao modelo pactado con La Moncloa. E foi máis alá: «Quen xogue a desmontar o sistema autonómico, Cataluña non llo perdoará». Unha advertencia directa aos populares, aos que vinculou coa «involución territorial» que, segundo dixo, suporía un Goberno apoiado por Vox. Difícil imaxinar un cruce máis tenso entre dous presidentes autonómicos nun foro deste nivel.
Pradales, pola súa banda, optou pola prudencia. O lehendakari limitouse a sinalar que cuestións como a condonación da débeda ou o aumento do gasto en defensa presionan o cálculo do cupo vasco. «Falar de insolidariedade non é adecuado nin casa coa realidade», afirmou, lembrando que Euskadi tamén achega ao fondo de cohesión territorial. Un equilibrio calculado para non incomodar nin a Madrid nin a Barcelona.
O contexto dun financiamento que divide ás comunidades
A proposta de financiamento que desatou a polémica xorde dun pacto entre o Goberno de Pedro Sánchez e a Generalitat, ambos en mans do PSOE. O Ministerio de Facenda comezou a chamar ás comunidades para negociar, pero Rueda denuncia que o modelo xa está pechado. Galicia, segundo os cálculos do presidente galego, recibiría uns 587 millóns de euros adicionais, pero só o 2,8% do diñeiro extra a repartir (uns 20.000 millóns), a pesares de ter o 6% da poboación española. A cifra fala por si soa.
Non é menor o dato de que Rueda reivindicase a Declaración de Santiago, un documento asinado en 2022 por varias comunidades, incluída algunha gobernada polo PSOE, que criticaba o reparto de fondos. «Temos que avanzar todos como país», insistiu o presidente galego, pero lamentou que o Goberno prefira falar por separado con cada comunidade en lugar de facelo de maneira multilateral no Consello de Política Fiscal e Financeira. Aí está a clave do conflito: a bilateralidade fronte á multilateralidade.
RepercusIóns políticas e próximos pasos
O choque entre Illa e Rueda non é só un rifirrafe dialéctico. Ten consecuencias directas na negociación do financiamento autonómico, que o Ministerio de Facenda quere pechar antes de que remate o ano. O presidente galego foi claro: «Esta situación debe acabarse canto antes, que falen xa os cidadáns. Un cambio de Goberno solucionaría moito os problemas das persoas». Unha petición de eleccións anticipadas que Illa interpretou como unha ameaza.
Desde o sector empresarial galego, as reaccións non se fixeron esperar. Un responsable da Confe
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.