Un paro de 22 días acumula a cancelación masiva de citas na área sanitaria
O conflicto na Atención Primaria que se prolongou durante máis de tres semanas en Galicia deixou un impacto palpable na actividade asistencial da provincia de Ourense. Segundo datos facilitados pola Consellería de Sanidade, na área sanitaria que comprende Ourense, Verín e O Barco rexistráronse arredor de 2.850 consultas aprazadas durante o período da folga.
A mobilización, que foi convocada de xeito intermitente e con distinta intensidade ao longo das xornadas, obrigou a suspender axendas en centros de saúde e puntos de atención continuada (PAC). O alcance do aprazamento pon de relevo o estreito marxe co que funciona a atención primaria en territorios con unha dispersión poboacional marcada e unha poboación envellecida.
O acordo e as súas medidas inmediatas
O paro desconvocouse tras un acordo entre a administración sanitaria e a representación do colectivo médico. Entre os compromisos alcanzados figura a implantación de consultas coa duración fixada en dez minutos por paciente e o respecto a un máximo aproximado de trinta actos médicos por xornada laboral. Estas medidas pretenden ordenar a carga asistencial e evitar sobrecargas que, segundo a parte convocante da folga, foron unha das causas do conflito.
A aposta por consultas máis breves e por límites na actividade diaria busca homoxeneizar axendas e garantir unha atención mínima sen desbordar a xornada laboral. Non obstante, as necesidades de seguimento, probas e atención a crónicos complican a transición a ese modelo, sobre todo en zonas con escaseza de relevo xeracional nas plantillas médicas.
Que supoñerá recuperar as consultas perdidas
A reapertura normal de axendas non elimina a lista de agarda xerada durante a folga. Recuperar case tres mil consultas pendentes esixirá medidas organizativas e tempo. Habitualmente, os servizos sanitarios recurren á ampliación de axendas, á reorganización de citas por prioridade clínica e, nalgunhas ocasións, á derivación de pacientes a recursos alternativos ou á atención telemática para o control de patoloxías crónicas.
En Ourense, a densidade de poboación e a dispersión rural condicionan a capacidade de adoptar fórmulas de recuperación que funcionen igual nun centro urbano que nun consultorio comarcal. Ademais, moitas citas aprazadas corresponden a revisións e seguimentos que non poden demorarse sen risco de empeorar o control de enfermidades crónicas prevalentes na comunidade.
Presión sobre hospitais e servizos de urxencia
Unha das consecuencias indirectas das suspensións en primaria é o risco de trasvase de presión cara aos servizos de urxencias hospitalarias se os problemas non atendidos se agravan. A coordinación entre niveis asistenciais será clave nas próximas semanas para evitar saturacións puntuais que compliquen a recuperación da normalidade asistencial.
Os xestores sanitarios deberán priorizar intervencións e deseñar circuítos que permitan identificar os casos que requiren atención inmediata fronte aos susceptibles de resolución diferida. A colaboración con profesionais de enfermaría, o uso de consultas telefónicas e a programación centrada en criterios clínicos poden acelerar a redución do atraso acumulado.
O contexto estrutural detrás da protesta
A folga non se pode ler sen atender ao contexto estrutural que atravesa a Atención Primaria galega: envellecemento do cadro, dificultade para cubrir vacantes no medio rural e tensións sobre a carga de traballo que impactan na calidade asistencial e nas condicións laborais. Estas son realidades recorrentes que empurran a mobilizacións e que esixen solucións sostibles máis alá de acordos puntuais.
O acordo asinado incorpora medi
