Un parque de bolígrafos abandonados delata o arranque das oposicións máis vixiadas de Galicia

Hai xestos que din máis que calquera comunicado institucional. O sábado pola mañá, ante as portas do recinto feiral de Silleda, decenas de aspirantes deixaban sobre as mesas de control os seus bolígrafos estampados, os seus estuches, as súas fundas de lentes e incluso algunha peza de roupa. Non era descoido: era obrigación. A administración autonómica prohibiu esta fin de semana todo obxecto que poida agochar un mecanismo de trampa nunhas probas nas que se xoga moito máis que a nota dun exame.

A cifra xustifícao. Máis de 16.000 persoas inscritas loitan por 256 prazas en distintos corpos da Administración galega, unhas proporcións que converten estas convocatorias nunha das citas competitivas máis duras do calendario autonómico. Dos aspirantes chamados este sábado ao corpo superior (grupo A1), con 59 prazas en xogo, algo máis de 700 cruzaron finalmente o control de acceso das seis entradas habilitadas, dun total de 1.323 convocados. O resto, ausencias que ilustran a distancia entre presentarse e competir de verdade.

Radar contra os pinganillos

O verdadeiramente novidoso non está nos números, senón na tecnoloxía despregada nos pavillóns. A Xunta estreou un protocolo de detección de ondas electromagnéticas deseñado para localizar dispositivos de transmisión ocultos, os coñecidos pinganillos que noutros procesos selectivos protagonizaron escándalos en toda España. A radiofrecuencia, ferramenta habitual en controis de seguridade de grandes eventos, convértese así en aliada da integridade das oposicións públicas.

A mensaxe que transmite o despregue é dobre. Por un lado, disuade: quen contemple entrar cun dispositivo saberá que existe un sistema capaz de rastrear emisións en plena proba. Por outro, reequilibra: miles de persoas adicaron anos de estudo a estas prazas, e a sospeita de que alguén poida comprar o seu posto con tecnoloxía resulta insoportable para a credibilidade do emprego público.

Unha loxística de escala case electoral

Xestionar a máis de 16.000 candidatos repartidos nunha fin de semana esixe unha operativa comparable á dunhas eleccións. Accesos escalonados, rexistros de obxectos persoais, vixiantes coordinados e agora detectores de emisións compoñen un dispositivo que reflicte ata que punto a selección de funcionarios deixou de ser un trámite administrativo para converterse nunha operación de seguridade.

O fenómeno tamén di moito do mercado laboral. Cando máis de sesenta aspirantes se presentan por cada praza do grupo A1, a oposición deixa de ser unha vía alternativa e consolídase como obxectivo vital para unha parte substancial da xuventude cualificada, disposta a sacrificar unha fin de semana completa e, antes, anos de preparación.

O prezo da confianza pública

Caberá preguntarse se estes controis deberían ser a norma e non a excepción en todos os procesos selectivos. Mentres a fraude tecnolóxico evoluciona, as administracións corren o risco de chegar sempre un paso por detrás. A estrea deste sistema en Silleda apunta a unha toma de conciencia, aínda que a súa eficacia real só poderán medila os resultados e, no seu caso, as incidencias que se detecten ao longo da fin de semana.

Ao peche, o que queda claro é que as oposicións galegas entraron nunha nova era: a da vixilancia electrónica como garantía de igualdade. E que o rastro de bolígrafos á entrada do pavillón é, quizais, a mellor imaxe dun pacto silencioso: os aspirantes aceptan renunciar a case todo con tal de que a competición sexa limpa.